शिवार न्यूज नेटवर्क :
जगभरातील ऊर्जा बाजाराचे लक्ष लागून असलेल्या अमेरिका-इराण संघर्षावर अखेर तोडगा निघाल्याचे संकेत मिळत असून दोन्ही देशांदरम्यान अंतरिम सामंजस्य करार (MoU) झाल्यानंतर कच्च्या तेलाच्या किमतींमध्ये घसरण सुरूच आहे. तब्बल तीन महिन्यांहून अधिक काळ सुरू असलेल्या संघर्षानंतर झालेल्या या करारामुळे जागतिक तेलपुरवठ्याचा महत्त्वाचा मार्ग असलेली होर्मुझ सामुद्रधुनी पुन्हा खुली होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. त्यामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात दिलासादायक वातावरण निर्माण झाले आहे.
गुरुवारी सकाळच्या व्यवहारात अमेरिकी डब्ल्यूटीआय (WTI) कच्च्या तेलाचा भाव ०.९० टक्क्यांनी घसरून प्रति बॅरल ७६.१० डॉलरवर पोहोचला, तर ब्रेंट क्रूड ०.८७ टक्क्यांच्या घसरणीसह ७८.८६ डॉलरवर व्यवहार करत होता. संघर्ष संपुष्टात येण्याच्या आशेने आणि इराणी तेल पुन्हा जागतिक बाजारात येण्याच्या शक्यतेमुळे तेलाच्या किमतींवर दबाव निर्माण झाला आहे.
अमेरिका आणि इराण यांच्यातील १४ कलमी सामंजस्य करारानुसार पुढील ६० दिवसांत अंतिम करारासाठी वाटाघाटी होणार आहेत. या कालावधीत होर्मुझ सामुद्रधुनीतून तेल आणि गॅस वाहतुकीला पुन्हा गती देण्याचे उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे. जगातील जवळपास २० टक्के तेल आणि द्रवीकृत नैसर्गिक वायूचा पुरवठा या सामुद्रधुनीतून होतो. त्यामुळे हा मार्ग सुरळीत झाल्यास जागतिक ऊर्जा बाजाराला मोठा दिलासा मिळणार आहे.
विश्लेषकांच्या मते, कराराची यशस्वी अंमलबजावणी झाली आणि इराणी तेलावरील निर्बंध शिथिल झाले, तर २०२७ पर्यंत जागतिक बाजारात तेलाचा अतिरिक्त पुरवठा निर्माण होऊ शकतो. त्यामुळे कच्च्या तेलाच्या किमती आणखी कमी होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.
दरम्यान, भारतात सरकारी तेल कंपन्यांनी सलग चार वेळा इंधन दरवाढ केल्यानंतर सध्या पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमती स्थिर ठेवल्या आहेत. २५ मेपासून इंधन दरात कोणताही बदल करण्यात आलेला नाही. जागतिक बाजारातील घडामोडींमुळे आगामी काळात भारतीय ग्राहकांनाही काहीसा दिलासा मिळण्याची शक्यता व्यक्त होत आहे.
मात्र, कराराची अंमलबजावणी आणि पुढील वाटाघाटी यशस्वी होणे अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहे. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणने करारातील अटींचे पालन न केल्यास पुन्हा कारवाई होऊ शकते, असा इशाराही दिला आहे. त्यामुळे सध्या तेलबाजाराला दिलासा मिळाला असला तरी परिस्थितीवर जगभरातील गुंतवणूकदारांचे बारकाईने लक्ष राहणार आहे.
